Monthly Archives: juli 2013

Nieuwe EU regels voor cosmetica: winst of verlies voor de consument? Deel 2.

Vandaag gaat de nieuwe Europese Cosmetica Verordening van kracht. In deel 1. van Nieuwe EU regels voor cosmetica: winst of verlies voor de consument? ben ik ingegaan op de veiligheid van cosmetica voor en na de invoering van deze verordening. In dit tweede deel werp ik mijn licht op de ambachtelijke producenten in de cosmeticabranche, die door de nieuwe Europese regels voor een moeilijke en soms onmogelijke opgave worden gesteld. Maar eerst:

Bron: The Story of Stuff project - Cosmetics

Cosmetica – wat weet jij ervan?
Pak een willekeurig cosmeticaproduct uit je badkamer en probeer je eens voor te stellen hoe dit product tot stand is gekomen? Hoe zou de crème in de fles, tube of pot zo lekker smeerbaar en prettig geurend zijn geworden? Kijk eens op de verpakking en lees de ingrediënten. Klinken die heel chemisch of best vriendelijk? Waar zouden deze ingrediënten vandaan komen? Zijn ze echt veilig voor je huid?
En hoe zou het spul in de verpakking zijn gekomen? Hoeveel mensen hebben er aan dit product gewerkt? Was het lopende-band-werk of was er juist veel aandacht voor het product? De verpakking zelf, waar zou die vandaan komen en hoe schadelijk is die voor het milieu? Grote kans dat je moet concluderen dat je eigenlijk niets van dit product weet. Net zoals we bij kleding ook vaak geen benul hebben wat voor wereld er achter dat stukje stof schuilgaat. Wie is er niet geschrokken van de berichten over de ramp in de kledingfabrieken in Bangladesh? We vinden de prijs van fairtrade & pure voeding, kleding en cosmetica al heel snel te hoog, maar wanneer vragen we ons af waarom goedkopere producten eigenlijk zo goedkoop zijn?

Ode aan de ‘pure’ ambachtslieden
Van het bedenken van goede heilzame recepten, tot het opsporen van zuivere ingrediënten die op eerlijke en verantwoorde wijze uit de natuur zijn verkregen, tot het kiezen van de juiste natuurlijke conserveringsmiddelen in verband met houdbaarheid, bacteriën en schimmels, tot het zorgvuldig samenstellen en produceren van het product, tot het vinden van milieuvriendelijke verpakkingen die er ook nog aantrekkelijk uitzien en handig zijn in gebruik, tot de etikettering en marketing & communicatie rond het product, tot het onderhouden van goede contacten met leveranciers en klanten, et cetera. De ambachtelijke ondernemer die cosmeticaproducten maakt, doet dit over het algemeen allemaal zelf. Daar gaan gigantisch veel uren in zitten en de kosten voor grondstoffen en materialen zijn niet mis voor een kleine ondernemer. Vaak zitten er maar enkele mensen achter zo’n merk.
Alle huidverzorgingsmerken die ik verkoop – Werfzeep, Dr. Alkaitis, Trevarno, Hurraw!, Salubritas – worden op die manier met de hand gemaakt van honderd procent pure ingrediënten. De mensen achter deze merken werken allemaal low-profile in eenvoudige werkruimtes met ketels, pannen en potten en andere traditionele hulpmiddelen. Er wordt geproduceerd met respect voor mens, dier & milieu. En wat waardeer ik deze mensen stuk voor stuk. Ze werken allemaal vol passie aan hun ‘kindjes’.

Nieuwe EU regels – wie wint: ambacht of industrie?
Er zijn zoveel ambachtelijke cosmeticaproducenten in Nederland en in de rest van Europa, die met veel kennis van zaken op kleine schaal produceren, met eerlijke ingrediënten en met traditionele hulpmiddelen. Dat heeft gevolgen voor de prijs van een product. Zoals ik net al zei, moet zo’n ondernemer heel hard werken met vaak minimale opbrengsten. De liefde voor het ambacht en de pure ingrediënten is meestal sterker dan de commerciële geest. Consumenten weten de weg naar deze ambachtslieden (mede dankzij internet) steeds beter te vinden. De vraag naar pure, ambachtelijk vervaardigde cosmeticaproducten is groeiende. We willen allemaal terug naar de eenvoud en puurheid uit grootmoeders tijd. Maar net nu dat wiel volop draaiende is, wordt er een stok tussen de spaken gestoken. Door de nieuwe EU regels worden juist deze kleine ondernemers belast met een flinke administratieve- en financiële regeldruk. Voor sommigen van hen is de opgave om aan deze regels te voldoen te groot. Zij trekken zich nu gedeeltelijk of helemaal terug.

Wat blijft er over voor jou als consument?
De markt van handgemaakte cosmetica producten wordt hiermee opgeschoond en dat heeft ook voordelen. Tenslotte neemt niet iedere cosmeticaproducent zijn/haar werk even serieus. Niet elke afhakende producent is dus een verlies. Maar wordt de markt zo ook niet schimmiger? De kans bestaat dat er weer meer onderhands, via de niet-officiële weg verkocht gaat worden. Dat kan toch niet de bedoeling zijn? Hoe dan ook komt de industrie toch weer als winnaar uit de strijd, want die trekt deze nieuwe eisen toch wel. Gelukkig zijn er nog een heleboel kleine ondernemers, die hun ambacht heel serieus nemen en die bereid zijn te investeren. Die laten zich dus niet vertrappen door de grote jongens. Dat zijn over het algemeen ambachtslieden die al een aantal jaren bezig zijn om hun bedrijf goed te funderen. Zij zullen sterker uit deze strijd komen. Deze bedrijven steun ik bij voorbaat!

Het assortiment van Visagist op de fiets – wat verandert er?
Voor Visagist op de fiets heeft deze wetgeving ook gevolgen. Als ik een product van buiten Europa wil importeren, omdat ik dat gewoon heel goed vind en ik nog geen beter alternatief binnen Europa heb gevonden, moet ik enorm veel doen – zowel administratief als financieel – om dat product volgens de regels te kunnen voeren. Dat is voor mij als kleine ondernemer ook een enorme belasting. Desalniettemin maak ik mij hard voor de merken waar ik mee wil werken, waar ze ook vandaan komen. Je mag ervan uit gaan dat alle producten in mijn assortiment op alle mogelijke fronten zijn doorgelicht en dat ik voor elk product heel bewust kies, omdat ik denk dat deze producten ons het beste bieden op het gebied van puurheid, veiligheid, werking en gebruiksgemak, en mens, dier & milieu.

Nieuwe EU regels voor cosmetica: winst of verlies voor de consument? Deel 1.

Engelse vrouw reageert hevig op wimperverf

Klachten door cosmetica
Veel vrouwen die zich als nieuwe klant bij Visagist op de fiets melden, hebben in meer of mindere mate last van een geïrriteerde huid rond de ogen, waardoor ze geen of nauwelijks (oog)make-up meer kunnen verdragen. Of ze hebben een extreem droge, schilferige gezichtshuid. Breng daar maar eens make-up op aan, dat is geen feestje. Los daarvan voelt het gewoon niet prettig als je huid er zo aan toe is. ‘Hoe kan dit nou? Ik gebruik mascara van Chanel!’ zei een vriendin laatst toen ze met flink gezwollen rood/paarse oogleden voor mijn deur stond. Ik zuchtte in stilte. ‘Ja, dus?!’
Ik adviseerde haar enkele dagen niets op haar huid te smeren en gaf haar een zuivere mascara. Ze is inmiddels vrij van klachten.

Meldpunt cosmeticaklachten
Dat het slecht gesteld is met de veiligheid van cosmeticaproducten blijkt ook uit het grote aantal meldingen op Cosmeticaklachten.nl. Eind 2009 lanceerde het RIVM in opdracht van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit en i.s.m. aangesloten huisartsen, dermatologen en de Nederlandse Cosmetica Vereniging dit meldpunt voor cosmeticaklachten. De meest genoemde symptomen zijn roodheid en jeuk, veroorzaakt door met name oogcrèmes, oogmake-up, oogmake-upremover en antizonnebrandproducten. Het zit hem niet alleen in de schadelijkheid van ingrediënten, maar ook in het verkeerd gebruiken van producten. Uit het onderzoek van Cosmeticaklachten.nl blijkt dat slechts dertig procent van de respondenten bekend is met het houdbaarheidssymbool of de datum van houdbaarheid op cosmetische producten. We schaffen een heleboel producten aan, maar gooien niet snel iets weg. Bijna alle vrouwen die ik ken, hebben bakjes of toilettasjes vol met cosmetica die soms al jaren oud is. Die bakjes en tasjes had ik vroeger ook. Ik dacht toen ook dat het allemaal wel veilig was. Zolang het niet raar ruikt, zal het wel oké zijn. Nu wordt steeds duidelijker dat we wel degelijk risico’s lopen. Cosmetica kan heel schadelijk zijn voor je gezondheid. Het gaat een hele tijd goed, totdat klachten zich acuut of geleidelijk aan openbaren.

Bron: The Story of Stuff project - Cosmetics

Europa zet zich in voor (schijn)veilige cosmetica
Om ons als consument te beschermen tegen de mogelijk schadelijke invloeden van cosmetica, doet de Europese Commissie een poging om duidelijkheid te scheppen in deze tot nog toe troebele wereld van cosmetica. Vanaf 11 juli 2013 moeten alle cosmeticaproducten die in Europa worden geproduceerd en verkocht, of die vanuit een ander continent worden geïmporteerd, door het EU cosmetica röntgenapparaat. Dat staat in de nieuwe Cosmetica Verordening van de Europese Commissie. Als je je in deze Verordening verdiept, wisselt het positieve gevoel van transparantie en bescherming zich af met het negatieve gevoel van schijnveiligheid.

Bron: ec.europa.eu

 


Wiens belang gaat voor?

Jaarlijks gaan er miljarden om in de cosmetica-industrie. De Europese markt is wereldleider binnen deze sector. Vanuit de Europese Commissie worden nauwe banden onderhouden met de grote spelers in de markt (oftewel de industrie en bijbehorende lobbyisten!), om zo samen het hoogst mogelijke niveau te bereiken als het gaat om consumentveiligheid, kwaliteit en innovatie. Natuurlijk…

Bron: ec.europa.eu

Duurzaamheid & industrie
Het zou mooi zijn als in bovengenoemd rijtje ook het thema duurzaamheid terugkwam. Aandacht voor de gehele keten; van productie tot eindgebruik en dat in het licht van eerlijke handel, de gezondheid van mens, dier en milieu. Maar duurzaamheid en industrie blijken nog altijd slecht verenigbaar.
Dat samenwerking binnen de EU wel van belang is, zien we bijvoorbeeld in de strijd tegen dierproeven voor cosmetica. Begin dit jaar is er een grote stap gezet met het Europese Test- en Handelsverbod op dierproeven. Na vele jaren van inspanningen en volharding van met name de Nederlandse stichting Proefdiervrij is dat verbod er eindelijk doorheen gekomen. Er gloort hoop. Ook positief is de inhoud van het online magazine Europe in Action. Als optimistische en idealistische Europeaan houd ik mij graag vast aan het idee dat er nog genoeg mensen rondlopen die zich vol overgave, volharding en oprechtheid inzetten voor een betere wereld. En dat niet alles wat er gebeurt slecht is.

Bron: Loesje

Verschil van inzicht –> verschil in meten
Het positieve aan deze nieuwe regelgeving is dat alle cosmeticaproducten die in Europa worden verkocht, volgens dezelfde veiligheidsnormen worden beoordeeld en dat er een eenduidige etikettering komt, zodat we als consument de informatie op verpakkingen beter kunnen begrijpen. Daarnaast wordt het voor zorgverleners makkelijker om in het geval van een cosmeticavergiftiging te achterhalen met welke stoffen het slachtoffer in aanraking is gekomen. Deze informatie is dan terug te vinden in een Europese database, waar alle cosmeticaproducten die in Europa verkocht worden, zijn vastgelegd. Tenminste, als dit allemaal naar behoren gaat werken. Maar oké, goed idee! Al zou het nog beter zijn om te voorkomen dat er überhaupt producten in de schappen komen te liggen, die leiden tot een cosmeticavergiftiging. Voorkomen is toch beter dan genezen?!
Ik vraag mij af of er nu niet een bureaucratisch en kostbaar monster tot leven wordt gebracht, dat eerder voor veel rompslomp zorgt dan voor meer veiligheid. Want hoe wordt bepaald of een product veilig is? Met welke meetlat meet de Europese Commissie? Uit de nieuwe regelgeving kun je opmaken dat een heleboel ingrediënten, die met de kennis van nu als schadelijk zijn te bestempelen (zowel voor mens als milieu), nog gewoon door de EU poortjes komen. Dus hoezo meer veiligheid? En waar haalt men de mankracht vandaan om producenten of winkeliers te controleren en zo nodig te handhaven? In Nederland is de Voedsel- en Warenautoriteit hiervoor verantwoordelijk. Waarschijnlijk gaan ze steekproefsgewijs controleren. Ik wens ze veel succes en wijsheid.

Bron: The Story of Stuff project - Cosmetics

Wat kunnen we zelf doen?
In een land vol met strakke regels zijn wij gewend de overheid op het gebied van cosmetica & voeding te vertrouwen. We gaan ervan uit dat producten pas in de schappen komen te liggen als die door officiële instanties zijn goedgekeurd. Instanties die er verstand van hebben. Dit vertrouwen moeten we niet verliezen, maar we moeten zeker ook niet achterover gaan leunen. Als we onze eigen gezondheid en die van anderen willen waarborgen, is het noodzakelijk dat we er met z’n allen bovenop zitten. Dat we kritisch zijn en vragen stellen. Dat we ons waar mogelijk verdiepen in zaken. Op alle verpakkingen staat straks dezelfde informatie. Dat maakt het voor ons als consument makkelijker om na te gaan of dit product wel voor ons geschikt is en hoe we het moeten gebruiken. Dit kan een hoop ellende voorkomen.

Win advies in!
Kom je er alleen niet uit, klop dan aan bij iemand die zich hier ruimschoots in heeft verdiept. Mijn ervaring is – en dat zullen mijn pure cosmetica-collega’s allemaal beamen – dat allergische klachten zoals aan het begin van dit verhaal beschreven, in de meeste gevallen snel verdwijnen als de huid even met rust wordt gelaten en er daarna alleen nog producten worden gebruikt die vrij zijn van synthetische chemicaliën en natuurlijke allergenen. Sommige natuurlijke ingrediënten kunnen namelijk ook een allergische reactie oproepen. De natuur is niet altijd vriendelijk voor onze huid. Een goede pure cosmetica-adviseur heeft zich hierin verdiept en kan precies zeggen voor welke stoffen je uit moet kijken. Het lastige blijft dat er inmiddels ook zoveel ‘groen gewassen‘ producten op de markt rond circuleren, waardoor je als consument eerst een studie moet doen om te weten welke ingrediënten mogelijk schadelijk zijn. En als je geen klachten hebt, voel je waarschijnlijk niet de urgentie om je in deze materie te verdiepen, terwijl de schadelijkheid voor de lange termijn wel degelijk een punt van zorg is bij de meeste conventionele cosmeticaproducten. Visagist op de fiets staat je graag bij in alle vragen die hiermee te maken hebben.

Vervolg blog
In deel 2. van Nieuwe EU regels voor cosmetica: winst of verlies voor de consument? richt ik mij op de gevolgen van deze nieuwe regelgeving voor het aanbod aan pure cosmetica en de (kleine) bedrijven die daarachter zitten. Wordt snel vervolgd.

Must see filmpje!
Ter afsluiting haal ik mijn favoriete filmpje van The Story of Stuff – Cosmetics weer eens tevoorschijn. Dit blijft een treffer.

 Naar boven